اخلاق (به اصطلاح) اسلامی…اخلاق سکولار

 

چند وقت پیش مجبور بودم مقداری پول (حدود ۹۰۰ دلار) رو به صورت نقد حمل کنم. در مسیرم به سمت خونه دوست ایرانیم رو دیدم و چون آخر هفته بود تصمیم گرفتیم یه دوری توی شهر بزنیم.
یه گوشه توی شهر که مردم مشغول رقص و پایکوبی بودن ایستاده بودیم و داشتیم به موسیقی گوش می دادیم و با هم حرف می زدیم.جایی که ایستاده بودیم خیلی شلوغ بود و مزاحم حرکت دیگران می شدیم٬ اومدیم یه دو٬سه متر اونطرف تر وایستادیم.همینطور که داشتم با دوستم حرف می زدم دیدم یه پسری داره میاد طرفم که تو دستش چند تا اسکناس صد دلاری و پنجاه دلاری داشت.رو به من کرد و گفت اینا مال شماست؟ بعد از یه وقفه ی یک ثانیه ای سریع دست توی جیبم کردم و دیدم هیچی توش نیست.گفتم آره من تقریبا همینقدر پول نقد با خودم داشتم که الان تو جیبم نیست.پول رو بهم داد٬شمردمش دیدم دقیقا همون مبلغ من هست.بهش گفتم از کجا فهمیدی این مال منه؟ گفت اونجایی که من اینا رو پیدا کردم فقط شما ایستاده بودین و قبل از شما هم یه خانومی اونجا بودن.اول از اون خانوم پرسیدم که گفتن نه مال من نیست ٬بعد هم اومدم جای شما.
با لهجه ی غلیظ استرالیایی حرف میزد.جوون بود.بیست و دو سه سال بیشتر نداشت.نمی دونستم چه جوری ازش تشکر کنم.همین رو بهش گقتم: واقعا نمی دونم چه جوری ازت تشکر کنم.لبخندی زد و گفت نیازی نیست و خواست بره که بهش گفتم صبر کن.یه اسکناس پنجاه دلاری از اون پولا برداشتم و به طرفش گرفتم و گفتم اینو از طرف من قبول کن.خندید و گفت نه این مال تو هست.گفتم آره مال من هست ولی تو می تونستی همشو برداری برا خودت و اصلا به روی خودت هم نیاری.اما الان من اینو با خواست قلبی خودم بهت میدم.بعد از اصرار من با اکراه راضی شدو کلی ازم تشکر کرد.جالب بود٬ کار اصلی رو اون انجام داده بود و عوضی که من تشکر کنم و اون جواب بده٬اون داشت دائم تشکر می کرد. هی سعی می کردم اهمیت و زیبایی کاری که کرده رو براش توضیح بدم اما فایده ای نداشت.انگار نه انگار. برای اون انجام اون کار یه حرکت کاملا عادی بود و اصلا احساس نمی کرد که کار خاصی کرده.بهم گفت با اینکاری که کردی داره گریم میگیره( واقعا داشت گریش می گرفت).از تعجب خندم گرفته بود اما نخندیدم.خلاصه بعد از تشکر مجدد ازش خداحافظی کردم.تحت تاثیر قرار گرفته بودم. تحت تاثیر حرکت اون پسره و بی دقتی خودم.چون اگه اون پول پیدا نمیشد توی دردسر می افتادم.احساس کردم حالم زیاد خوب نیست. از دوست ایرانیم هم خداحافظی کردم و راه افتادم سمت خونه.توی راه همش داشتم به این قضیه فکر می کردم.بله این بود شرافت پسری که در دیار کفر زندگی می کرد و نه ادعای مسلمانی داشت و نه صدای نعره ی امر به معروف و نهی از منکرش گوش فلک رو آزار میداد.پسری بود که نه در تمام دوازده سال مدرسش تعلیمات اسلامی خونده بود و نه در دانشگاه واحد های اخلاق اسلامی و بینش اسلامی رو پاس کرده بود.بدون هیچ ادعایی …بدون خود بزرگ بینی…در نهایت تواضع و بدون شعار دادن٬ اخلاق سر لوحه ی زندگیش بود.این قضیه مال اون اوایل حضورم در استرالیا بود و از اون موقع تا به حال مواردی از این جنس زیاد برام پیش اومده.

همین امروز داشتم از سرکار برمیگشتم.توی ترن با همکارم صحبت میکردم.دیدم اون ایستگاه همیشگیش پیاده نشد.ازش علت رو پرسیدم گفت مجبورم کلی راه برم فلان جا که محل کار دیگم هست تا ساعات کاری هفته ی قبلم (Time Sheet)رو تحویل بدم. گفتم یعنی تو خسته و مونده از سر کار داری میای٬میخوای این همه راه بری اونجا برا تحویل یه برگه کاغذ؟ مگه تو خونه اینترنت نداری؟ گفت چرا ولی فعلا قطع هست.گفتم خوب از همین شرکت خودمون فاکسش می کردی. گفت این برا یه شرکت دیگه هست درست نیست از فاکس این شرکت برا انجامش استفاده کنم. از حرفی که زدم شرمنده شدم.
این یکی همکارم رو تقریبا مطمئن هستم که به هیچ دینی معتقد نیست(یه بار بحثش پیش اومده بود)…به فکر فرو رفتم. دوباره یاد ادعای مسلمونی خودمون و عملکرد معمولا غیر اخلاقی خودمون توی ایران افتادم.

اشتباه تعبیر نکنین! منظورم نفی اسلام و تعالیمش نیست.میخوام بگم بیایم صادقانه با خودمون خلوت کنیم ببینیم واقعا چند درصد از مردم مسلمان ایران عزیزمون در شرایط مشابه کار درست رو انجام میدن؟ واقعیت این هست که باوجود هزینه ی زیادی که برای اسلامی شدن جامعه داره پرداخت میشه باز هم فاصله ی ما با اخلاق زیاد هست. برای به ثمر نشوندن اخلاق اسلامی در ایران خیلی داریم هزینه ی کذایی میکنیم.خیلی زیاد. از حجاب اجباری و طرح مقابله با بد حجابی گرفته تا گزینش کارمندان ادارات بر اساس ظاهر اسلامی و …
شاید مشکل کار همینجاست.شاید مشکل اصلی این باشه که ما از بس روی ظاهر تاکید کردیم دیگه باطن رو فراموش کردیم.آفتابه لگن هفت دست ٬شام و نهار هیچی!

جامعه ای که در حال حاضر دارم توش زندگی می کنم دقیقا بر عکس عمل میکنه.این جامعه انتخاب دین٬پوشش و ظاهر رو آزاد گذاشته ولی روی اخلاق تاکید داره! یکی از (فقط یکی از) دلایل چپه شدن حرف n که در پست IRAU بهش اشاره کرده بودم همین هست.

تاکید بیش ازحد ما بر ظاهر در ایران موجب شده نتیجه برعکس بشه و از اخلاق فاصله بگیریم.
واقعا کدوم جامعه در عمل در زمینه ی اخلاق بهتر عمل کرده.جامعه ی به اصطلاح اسلامی ما یا جامعه ی سکولار؟

+ نوشته شده در دوشنبه 24 اردیبهشت1386ساعت 20:3